illustratie van Buitendelijntjesgekleurd

Pamela Colman Smith

Bij het horen van de naam Pamela Colman Smith rinkelt er misschien niet meteen een belletje. Een mysterieus uitziende vrouw met een nieuwsgierige en speelse blik op haar gezicht. Naam? Vrijwel onbekend, maar haar kunst heb je ongetwijfeld al eens in je eigen handen gehad. Ik verzeker het je, deze vrouw is het waard om een artikel over te lezen.

Maar wie is zij? Pamela Colman Smith, Pixie voor de vrienden. Zij creëerde het “The Rider-Waite tarot deck”, de tarotkaarten waar een doorsnee beginneling mee start en de kaarten die wereldwijd het meeste gebruikt worden. Vandaag zijn er al 100 miljoen kopies van haar tarot kaarten verkocht over twintig landen, wat van dit tarot deck meteen het populairste ooit maakt. 

Geboren op 16 februari 1878, bracht Pamela haar eerste levensjaren door in Manchester, tot zij en haar famile naar Jamaica verhuisden. Pamela’s vader was een Amerikaan, haar moeder Jamaicaanse. 

In 1893 verhuisde Pamela naar Amerika waar ze enkele jaren later ging studeren met Arthur Wesley Dow als leermeester. Hij was een schilder, fotograaf en allround kunstenaar. Dow heeft Pamela geïnspireerd en introduceerde haar in de wondere wereld van de kunst. 

Tarot is al eeuwen oud en Pamela is zeker de grondlegger niet, maar ze heeft wel haar stempel gedrukt op de huidige tarot met haar iconische tekeningen. 

De artieste verdient zoveel meer erkenning dan ze krijgt, niet alleen was ze een inovatieve illustrator, maar ook een sterke vrouw met Jamaicaans bloed.

Pamela wordt regelmatig de vergeten artiest genoemd, dit mede doordat (zwarte) vrouwelijke kunstenaars vaak weggelaten zijn uit onze geschiedenis. Een spijtige zaak, maar gelukkig is het tijd voor verandering.

Met dit artikel wil ik Pamela’s naam vastbranden in jullie hoofden. Open ergens een lade in jullie hoofden en schrijf de naam Pamela Colman Smith er op een papiertje. Denk aan haar telkens wanneer jullie haar deck gebruiken. 

Helaas zijn de huidige tarotkaarten en de herdrukkingen ervan vaak “witgewassen”, terwijl de originele tekeningen van Smith eigenlijk een mooie getinte huidskleur bevatten. Boeken zouden we kunnen volschrijven over deze kunstzinnige dame. 

En haar naam? Die vergeten we niet meer. Ik wil jullie aanmoedigen om haar naam verder te verspreiden. Ik moet alvast twee keren nadenken wanneer ik mijn getrokken tarotkaarten bekijk. 

Cheers to Pamela! Waar ze ook mag zijn, wij zijn haar niet vergeten.